ORTAKLIĞIN GİDERİLMESİ SATIŞ İŞLEMLERİNE BAŞLANGIÇ

ORTAKLIĞIN GİDERİLMESİ SATIŞ İŞLEMLERİNE BAŞLANGIÇ
image_pdfimage_print
ORTAKLIĞIN GİDERİLMESİ
SATIŞ İŞLEMLERİNE BAŞLANGIÇ
 
 
Dosyanın satış talebi
üzerine icra müdürlüğüne gönderilmesi halinde icra müdürü
tarafından yapılacak olan satış işlemleri genel uygulamalar
itibari ile şöyledir.
 
Dosya satış işlemi
için her ne kadar icra müdürlüğüne gönderilmiş ise de sulh
hukuk mahkemelerinden gelen satış dosyalarına ilişkin satış
işlemleri artık icra müdürlüğü ekranlarından değil mahkeme
satış memurluğu ekranlarından yapılamaktadır. Ortaklığın
giderilmesi satışları yapan icra müdürlerinde mahkeme satış
memurluğu ekranları yetkisi bulunmaktadır.
 
Satış öncesi
hazırlıklar;
 
1-Dosya kendisine gelen
icra müdürü mahkeme satış ekranını açar ve mahkeme tarafından
uyap üzerinden satış memurluğu ekranına online tevzisi yapılan
sarı renkte yıldızlı halde bulunan işi seçer ve gelen ekran
yönlendirmeleri neticesinde satış memurluğu dosya numarası alır.
 
2-Dosya numarası alırken
dosya türü alanında seçimlik alanlar mevcuttur. Bu alandan
ortaklığın giderilmesi dosya türü seçilmelidir.
 
3-Dosya numarası alma
ekranında aynı zamanda mahkeme dosyasında ekli olan tüm taraflar
davacı ve davalı sıfatı olarak ekrana gelir ancak satış
memurluğu ekranlarında artık davacı ve davalı sıfatları
kullanılmayacağından sağ olan mirasçılar hissedar olarak, ölü
malik ve mirasçılar da miras bırakan sıfatı ile satış
memurluğu dosyasına aktarılır.
 
4-Artık gelen satış
için bir satış dosya numarası alınmıştır. İcra müdürü
aldığı dosya numarasından bir satış tensip tutanağı düzenler,
bu satış tensip tutanağında satış için gerekli satış
avansının ne kadar olduğu ve kaç gün içide yatırılması
gerektiğine ilişkin bilgiler yazılmalıdır.
 
5-İcra müdürü
düzenlediği bu ilk tensibi satış isteyene tebliğ eder. Tebliğ
masrafı satış isteyen tarafından mahkemeye verilen satış
talebinde mahkeme tarafından dilekçe ekinde alınmak zorundadır.
 
6-Satış isteyen
tarafından verilen süre içerisinde belirlenmiş olan satış
avansı yatırıldığında, işlemlere başlanır.
 
7-Avans yatırıldığında
satış memuru ilgili mal üzerine satışa arz şerhini işler veya
işletir.
 
8-Ortaklığın
giderilmesi mahkeme ilamları 10 yıl içinde infaz edilebilirler bu
yüzden mahkeme ilamında yer alan hissedarların güncel durumları
icra müdürü tarafından mutlaka yeniden tespit edilmelidir.
 
9-Mahkeme ilamındaki tüm
hissedarların nüfus kayıt örnekleri alınarak hayatta olup
olmadıkları mutlaka belirlenmelidir. Sağ olanlar yönünden bir
değişikliğe gerek yoktur.
 
10-Alınan nüfus kayıt
örneklerinde mahkeme ilamında hissedar olarak bulunan kişilerin
ölü olduğu tespit edilirse dosyadaki taraf sıfatı hemen miras
bırakan olarak değiştirilerek bu kez aile nüfus kayıt örneği
alınmalı ve dosyaya kaydedilmelidir.
 
11-Mahkeme ilamında sağ
ancak satış aşamasında vefat etmiş olanların mirasçılık
belgesi satış isteyen taraf, miras bırakanın mirasçıları
tarafından ibraz edilmediği yada mahkeme ilamından dosya dosyaya
sunulmuş olan bir veraset ilamı bulunmadığı takdirde, satış
isteyen tarafa vefat eden hissedarın veraset ilamını çıkarabilmesi
için noterlerden yada sulh hukuk mahkemelerinden veraset ilamı
alabilme yetkisi verilmelidir ve veraset ilamını dosyaya sunması
beklenmelidir.
 
12-İbraz edilen yeni
verasetler doğrultusunda tespit edilecek olan mirasçılarda satış
dosyasına hissedar olarak eklenmelidir.
 
13-Mahkeme ilamı ve yeni
alınmış olan verasetler yönünden tüm mirasçıların eksiksiz
olarak dosyaya eklenmiş olduğu tespit edildikten sonra artık satış
safhasına geçiş başlamıştır.
 
14-Satılacak olan mal
taşınmaz olması halinde, çap ve kroki örnekleri, belediyeden
imar durumu bilgileri, ipotek şerhi bulunması halinde ipotek
alacaklısından satış gereği alınması gereken bilgiler ve tapu
kaydında başkaca şerhler bulunması halinde şerh türüne göre
elde edilmesi gereken bilgiler dosyaya müzekkere yazılarak
toplanır.
 
15-Satılacak olan mal
taşınır olması halinde, malı elinde bulundurana malı yediemine
teslim edilmek üzere satış memurluğuna teslim etmesi için
muhtıra tebliğ edilir. Malı elinde bulundurana tebliğ
yapılamaması veya elinde bulunduranın muhtırayı tebliğ aldığı
halde belirtilen sürede malı satış memurluğuna teslim etmemesi
halinde taşınır araç ise kaydına yakalama şerhi konulur. Mal
araç değil ise elinde bulunduranın adreslerinde malın muhafazası
işlemi yapılarak mal yediemin deposuna kaldırılır. Muhafaza
altına alınır.
 
16-Mallara ilişkin
bilgiler temin edildikten sonra malın niteliğine göre, bilirkişi
veya bilirkişi heyeti görevlendirilerek malın kıymetine ilişkin
kıymet takdiri bilirkişi raporu aldırılır.
 
17-Bilirkişi kıymet
takdiri raporu dosyaya ibraz olunduktan sonra mahkeme ilamında yer
alan ve daha sonra satış memurluğunca tespit edilen tüm
hissedarlara, maliklere, ipotek, rehin alacaklılarına, haciz
alacaklılarına, (taşınır ve taşınmaz olması halinde tebliğ
edilecekler yönünden değişik uygulamalar yapılır) ve mallar
üzerinde diğer şerh türünde şerhten kaynaklı hakkı
bulunanlara tebliğ edilir.
 
18-İlgililerin kıymet
takdirine itiraz için tebliğden itibaren 7 gün içinde nöbetçi
sulh hukuk mahkemesine itiraz hakları bulunmaktadır.
 
19-Kıymet takdir
raporunun en son tebliğ olunan ilgiye ilişkin tebliğ tarihine
dikkat edilmeli tüm ilgililere rapor tebliğ edildikten sonra satış
memurluğunun bulunduğu yerdeki tüm sulh hukuk mahkemelerine veya
hukuk tevzi bürosuna kıymet takdirine itiraz davası açılıp
açılmadığı sorulmalıdır.
 
20-Kıymet takdirine
itiraz edilmesi halinde, mahkemenin vereceği karar kesin hükümdür.
Temyize kabil değildir mahkeme yeni bir değer belirlemiş ise bu
değer üzerinden satışa çıkılır. Mahkeme açılan davayı ret
etmiş ise rapordaki miktar yönünden satışa devam edilir. Kıymet
takdirine itiraz için açılan dava kıymet takdirinin 2 yıl olan
geçerlilik süresine ilişkin zaman aşımı sürelerini keser.
 
21-Satılacak olan mal
motorlu taşıt ise taşınırın aynından kaynaklanan vergi borcu
olup olmadığı tespit edilir. Müzekkere yazılarak yapılabileceği
gibi internet vergi dairesinden de elde edilebilir,
 
22-Satışı talep edilen
malın taşınmaz olması halinde malın aynından kaynaklı vergi
borçları olup olmadığı ilgili belediye emlak servisinden
sorulur.
 
23-Satılacak olan mala
işikin miras konumunda bulunan tüm kişilerin son ikamet ettikleri
adresler ve nüfusa kayıtlı oldukları yer T.C kimlik numaralı ve
ölüm tarihleri ile birlikte tespit edilir. Yapılan tespite göre,
veraset ve intikal vergisi ile ilgili olarak ölen kişinin son
ikamet adresine göre yetkili olan vergi dairesi veraset ve harçlar
bölümüne ölünün mirasçılarının intikal vergi borcu için
ilişik kesip kesmediği veraset intikal vergi borcu bulunup
bulunmadığı, istihkaklarından hangi oranda veraset intikal
vergisi kesilmesi gerektiği, kesilen veraset intikal vergisinin
hangi ıban numarasına hangi bilgiler girilerek gönderilmesi
gerektiğine ilişkin müzekkere yazılarak tebligat ekinde
gönderilmelidir.
 
24-Mükellefler, veraset
ve intikal vergisi beyannamesini; Veraset yoluyla gerçekleşen
intikallerde ölen kimsenin ikametgâhının bulunduğu, Diğer
suretle gerçekleşen intikallerde tasarrufu yapan şahsın
ikametgâhının bulunduğu, Tüzel kişilerde ve diğer
teşekküllerde merkezlerinin bulunduğu, Miras bırakanın veya bu
tasarrufu yapan şahsın ikametgâhı yabancı memlekette ise
Türkiye’deki son ikametgâhının bulunduğu, yerdeki vergi
dairesine verirler. 30/12/2013 tarih ve 28867 sayılı (Mükerrer)
Resmi Gazete’de yayımlanan 45 Seri No.lu Veraset ve İntikal
Vergisi Kanunu Genel Tebliğinin 3 üncü bölümündeki açıklamalara
göre; Muris veya tasarrufu yapan şahsın Türkiye’de hiç ikamet
etmediği veya son ikametgahının tespit olunamadığı takdirde
veraset ve intikal vergisi beyannamelerinin, veraset yoluyla veya
sair surette ivazsız tarzda intikal eden malın bulunduğu veya
mükelleflerin ikametgahlarının bağlı bulunduğu yer vergi
dairesine (muristen intikal eden mal varlığının tamamının bu
beyannamede beyan edilmesi) verilmesi gerekir.
 
25-Veraset intikal
vergisi kanununda veraset ve intikal vergisinin oranı %5 olarak
belirtilmekte olup, ayrıca istihkak miktarına göre değişen
oranlar ve bazı istisnalar belirlenmiştir. Ancak veraset intikal
vergisi kesintisi satış memurluğunca istihkaktan kesinti şeklinde
yapılacaksa kesinti oranı %10 olarak uygulanacaktır. Kanunda bu
yönde bir madde bulunmamaktadır. Ancak gelir idaresi başkanlığının
uygulamaya yönelik yazıları ve gelir idaresi başkanlığının
vergi dairelerine gönderdiği uygulama esasları bu yöndedir. Bir
çok vergi dairesinden %5 artı cezası ve damga vergisi kesintisi
istenmektedir. Ancak satış memurluğu tarafından yapılan
satışlarda kesinlikle ceza kesintisi ve damga vergisi ödemesi
yapılması gerekmemektedir. Gelir idaresine göre %10 şeklinde
kesinti yapılarak gönderilmesinin satış memurluğu sorumluluğunu
bitireceği bildirilmektedir.
 
26-Paraların
paylaştırılmasına kadar ki zamana kadar veraset intikal vergisi
sorumlusu mirasçılar kendileri vergi dairesine veraset intikal
vergisini yatırabilirler yatırdıkları ve veraset intikal vergisi
borçları olmadığına ilişkin ilişik kesme yazılarını dosyaya
ibraz etmeleri halinde kendi istihkaklarından veraset intikal
vergisi kesilmez.
 
27-Paraların
paylaştırılması aşamasına kadar ilgililer veraset intikal
vergilerini kendileri yatırdıkları takdirde, veraset intikal
vergisi kanununda belirtilen %5 lik orana tabi oldukları gibi
taşınmazın durumuna göre istisnaların hepsinden
faydalanabilmektedirler. Ayrıca ilgililerin kendilerinin
müracaatları halinde taşınmazın bedeli taşınmazın bulunduğu
belediye emlak rayiç bedeli üzerinden alındığı için çok daha
az vergilendirmeye tabi tutulacaklardır. Bu yüzden ulaşılabilen
ilgililere vergi zararına uğramamaları için bu yönde uyarıda
bulunmak faydalı olacaktır.
 
Özetle toparlayacak
olursak, dosya geldi, dosya türünü seçtik ve dosya numarasını
mahkeme satış memurluğu ekranından aldık, mirasçıları tespit
ettik, ölen mirasçı varsa mirasçılarını tespit ettirdik
dosyaya yeni mirasçıları kaydettik. Satışa arz şerhini verdik,
kıymet takdiri raporunu aldık. İlgilileri tespit edip tebliğ
ettik. Raporu kesinleştirdik. Aynından kaynaklanan vergi borcu olup
olmadığını, veraset intikal vergi borçları olanları tespit
ettik.
 
Artık icra satış
usulüne göre taşınır veya taşınmaz satışı hazırlama
safhasına gelmiş bulunuyoruz.
 
Satış safhasını
burada anlatmayacağız satış başlangıcından satış sonu
işlemlere İİK nun 133. maddesinin uygulanmasına kadar tüm satış
safhası İcra İflas Kanunun hükümlerine göre devam edecektir o
yüzden bir sonraki yazı da satış sonu işlemlerden devam
edeceğiz.04.09.2017
 
TARIK BİRDAL
İCRA MÜDÜRÜ

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir